IAIO 2026 là kỳ thi Olympic Trí tuệ nhân tạo quốc tế dành cho học sinh THCS và THPT, quy tụ 95 thí sinh xuất sắc đến từ 24 quốc gia và vùng lãnh thổ. Các thí sinh đều là những gương mặt tiêu biểu nhất, vượt qua vòng tuyển chọn quốc gia khắt khe để tranh tài ở các nội dung học thuật chuyên sâu về trí tuệ nhân tạo, bao gồm thuật toán, học máy, tư duy hệ thống và các bài toán ứng dụng AI vì lợi ích xã hội. Kỳ thi do International Research Centre on Artificial Intelligence (IRCAI) – Trung tâm nghiên cứu AI quốc tế hoạt động dưới sự bảo trợ của UNESCO tổ chức, với sự phối hợp chuyên môn của ACM Slovenia và định hướng học thuật từ ICAIRE. Hệ thống bảo trợ uy tín này bảo đảm nền tảng khoa học vững chắc, chuẩn mực học thuật hiện đại và định hướng phát triển AI theo các giá trị nhân văn, bền vững.
Năm 2026 đánh dấu lần đầu tiên Việt Nam tham dự IAIO. Đội tuyển Việt Nam gồm bốn học sinh xuất sắc được tuyển chọn kỹ lưỡng thông qua kỳ thi quốc gia IAIO: Phạm Nguyễn Đăng Huy, Trần Thuận Hiếu (Trường THPT chuyên Hà Nội – Amsterdam), Lê Kỳ Nam (Trường THCS – THPT Newton) và Lương Trần Gia Bảo (Trường THPT chuyên Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội). Dưới sự dẫn dắt của Viện Nghiên cứu Đổi mới sáng tạo và Kiểm định chất lượng (RIVA) và sự bảo trợ khoa học của Viện AI4LIFE, Đại học Bách khoa Hà Nội, đội tuyển Việt Nam đã đạt thành tích 2 Huy chương Bạc và 1 Huy chương Đồng. Kết quả này không chỉ là niềm tự hào của các em học sinh, gia đình và nhà trường, mà còn là minh chứng thuyết phục cho hiệu quả của chiến lược bồi dưỡng nhân tài AI được triển khai bài bản, có chiều sâu và tầm nhìn dài hạn tại Việt Nam.
Trước đó, tại Olympic Trí tuệ nhân tạo quốc tế IOAI 2025, đội tuyển Việt Nam đã vươn lên nhóm 4 quốc gia và vùng lãnh thổ dẫn đầu với 3 Huy chương Vàng, 1 Huy chương Bạc, 3 Huy chương Đồng và 1 giải Khuyến khích. Chuỗi thành tích liên tiếp trên các đấu trường quốc tế cho thấy sự phát triển bền vững, có hệ thống của phong trào học tập và nghiên cứu AI trong học sinh Việt Nam.
Những kết quả nổi bật này đạt được trong bối cảnh Bộ Giáo dục và Đào tạo đang triển khai Khung nội dung thí điểm giáo dục trí tuệ nhân tạo, với 4 trụ cột: tư duy lấy con người làm trung tâm; đạo đức AI; kỹ thuật và ứng dụng AI; thiết kế hệ thống AI. Đây là bước đi quan trọng nhằm chuẩn bị nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số quốc gia và cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư.
Đặc biệt, với những thành tích nổi bật trên đấu trường AI quốc tế, Việt Nam đã được lựa chọn đăng cai IAIO 2027. Đây là dấu mốc quan trọng, đưa nước ta trở thành điểm kết nối học thuật AI của khu vực và thế giới. RIVA sẽ tiếp tục đảm nhiệm vai trò tổ chức chính, góp phần khẳng định uy tín, năng lực tổ chức và vị thế của Việt Nam trong hệ thống các kỳ thi Olympic Trí tuệ nhân tạo quốc tế.
Thành tích tại IAIO 2026 cùng với vai trò nước chủ nhà năm 2027 cho thấy chiến lược đầu tư dài hạn cho “AI Generation” của Việt Nam đang được triển khai đồng bộ, hiệu quả và mang tầm nhìn chiến lược. Đây không chỉ là thành công của một đội tuyển, mà còn là tín hiệu tích cực về sự chủ động hội nhập, làm chủ công nghệ và khát vọng vươn lên của trí tuệ Việt Nam trong kỷ nguyên số.
