Tạo đòn bẩy phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo

Báo cáo Chỉ số Đổi mới sáng tạo toàn cầu (GII) năm 2025 do Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới công bố cho thấy Việt Nam tiếp tục duy trì thứ hạng 44/139 quốc gia, nền kinh tế, giữ vững vị trí của năm 2024. Kết quả này khẳng định tính đúng đắn của chủ trương phát triển đất nước dựa trên khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Tạo đòn bẩy phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo

Theo Chỉ số Đổi mới sáng tạo toàn cầu 2025, Việt Nam tiếp tục nằm trong nhóm 50 quốc gia có hệ sinh thái đổi mới sáng tạo hàng đầu thế giới. Đặc biệt, Việt Nam được ghi nhận là một trong 9 quốc gia thu nhập trung bình cải thiện thứ hạng nhanh nhất kể từ năm 2013 và là một trong hai quốc gia duy trì thành tích vượt mức phát triển trong suốt 15 năm liên tiếp. Việt Nam cũng thuộc nhóm ba quốc gia có tốc độ tăng trưởng năng suất lao động nhanh nhất giai đoạn 2014-2024.

Trong các cấu phần chỉ số, đầu vào đổi mới sáng tạo của Việt Nam đã cải thiện rõ rệt, tăng 3 bậc so với năm 2023, lên thứ hạng 50 năm 2025. Đây là kết quả của việc từng bước hoàn thiện thể chế, tăng cường nguồn nhân lực khoa học-công nghệ, đẩy mạnh đầu tư cho nghiên cứu và phát triển, phát triển hạ tầng số và hỗ trợ doanh nghiệp đổi mới sáng tạo. Trong khi đó, đầu ra đổi mới sáng tạo vẫn duy trì vị trí cao, phản ánh khả năng chuyển hóa tri thức khoa học thành sản phẩm, công nghệ và giá trị kinh tế.

Trong khu vực ASEAN, Việt Nam đã vượt qua Thái Lan, vươn lên đứng thứ ba, chỉ sau Singapore và Malaysia. Ở nhóm các quốc gia thu nhập trung bình thấp, Việt Nam tiếp tục giữ vị trí thứ hai, cho thấy nỗ lực bền bỉ trong thu hẹp khoảng cách phát triển thông qua khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Công viên phần mềm Quang Trung (Thành phố Hồ Chí Minh) thúc đẩy ứng dụng chuyển đổi số trong quản lý nội khu.
Công viên phần mềm Quang Trung (Thành phố Hồ Chí Minh) thúc đẩy ứng dụng chuyển đổi số trong quản lý nội khu.

Đáng chú ý, ngay sau khi Báo cáo GII 2025 được công bố, Bộ Khoa học và Công nghệ đã ban hành Khung chỉ số phục vụ theo dõi, đánh giá tiềm lực, trình độ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo quốc gia. Đây là bước đi kịp thời, thể hiện rõ tinh thần chủ động cụ thể hóa của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

Khung chỉ số được xây dựng trên cơ sở chọn lọc các chỉ số trong Bộ Chỉ số GII và các lĩnh vực khoa học do SCImago xếp hạng, bảo đảm tính tương đồng quốc tế, phương pháp đo lường minh bạch và nguồn dữ liệu chính thống. Cấu trúc khung gồm hai hợp phần: đánh giá tiềm lực và đánh giá trình độ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, phản ánh toàn diện từ nguồn nhân lực, đầu tư cho R&D, năng lực đại học đến hoạt động khởi nghiệp sáng tạo và đầu tư mạo hiểm.

Việc ban hành Khung chỉ số quốc gia không chỉ phục vụ theo dõi, đánh giá mà còn là công cụ định hướng chính sách, giúp Việt Nam so sánh có hệ thống với nhóm quốc gia thu nhập trung bình cao, qua đó xác định rõ các trụ cột cần ưu tiên đầu tư trong giai đoạn tới.

Những kết quả đạt được trong GII 2025 cùng việc triển khai đồng bộ Nghị quyết 57-NQ/TW cho thấy khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo đang từng bước trở thành động lực then chốt của tăng trưởng nhanh và bền vững. Đây là nền tảng quan trọng để Việt Nam hiện thực hóa mục tiêu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới, hướng tới quốc gia phát triển, thu nhập cao vào năm 2045.

Năm 2026, hành động đột phá, lan tỏa kết quả, tăng tốc thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW

Năm 2026, hành động đột phá, lan tỏa kết quả, tăng tốc thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW

Ngày 25/12, tại Trụ sở Trung ương Đảng, Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số (Ban Chỉ đạo) tổ chức Hội nghị tổng kết công tác năm 2025 và định hướng nhiệm vụ trọng tâm năm 2026. Tổng Bí thư Tô Lâm, Trưởng Ban chỉ đạo chủ trì hội nghị.

FPT và GELEX hợp tác chiến lược phát triển công nghệ Blockchain, hướng tới thị trường quốc tế

FPT và GELEX hợp tác chiến lược phát triển công nghệ Blockchain, hướng tới thị trường quốc tế

Ngày 25/12 tại Hà Nội, Tập đoàn FPT và Tập đoàn GELEX ký kết thỏa thuận hợp tác chiến lược trong lĩnh vực công nghệ blockchain. Theo đó, hai bên sẽ cùng nghiên cứu, phát triển, triển khai các hoạt động kinh doanh liên quan đến blockchain, không chỉ tại Việt Nam mà còn hướng tới mở rộng quy mô hoạt động trên phạm vi quốc tế.

CRC, Haimaker và Vietnam Data Gen hợp tác phát triển mạng lưới trung tâm dữ liệu AI chủ quyền tại Việt Nam

CRC, Haimaker và Vietnam Data Gen hợp tác phát triển mạng lưới trung tâm dữ liệu AI chủ quyền tại Việt Nam

Công ty cổ phần Create Capital Việt Nam cùng Haimaker.ai vừa công bố hợp tác đầu tư thành lập liên doanh Vietnam Data Gen (VDG), với sự tham gia của một số nhà đầu tư chiến lược toàn cầu, nhằm phát triển mạng lưới trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo (AI) có chủ quyền, tổng công suất dự kiến đạt 100MW tại Việt Nam.

Thủ tục hành chính của ngành KHCN quy về một mối

Thủ tục hành chính của ngành KHCN quy về một mối

Từ ngày 19/12, toàn bộ quy trình giải quyết thủ tục hành chính của người dân và doanh nghiệp được thiết kế thống nhất, liền mạch tại một đầu mối tiếp nhận và trả kết quả, giúp giảm thời gian đi lại, đơn giản hóa thao tác và thuận tiện theo dõi, giám sát tiến độ xử lý hồ sơ.

BizTech thúc đẩy chuyển đổi số trong sản xuất công nghiệp

BizTech thúc đẩy chuyển đổi số trong sản xuất công nghiệp

Trong bối cảnh doanh nghiệp công nghiệp chịu sức ép kép từ chi phí, năng suất đến yêu cầu an toàn và tuân thủ, chuyển đổi số đang trở thành lời giải cho bài toán quản trị, vận hành hiện đại. Đồng hành với xu hướng đó, Công ty Cổ phần BizTech (BizTech JSC) phát triển hệ sinh thái phần mềm quản trị doanh nghiệp BizSolution, tập trung vào số hóa hoạt động sản xuất theo hướng “đúng quy trình, đủ dữ liệu, dễ ra quyết định”.

Sở hữu trí tuệ được xác lập là tài sản giao dịch

Sở hữu trí tuệ được xác lập là tài sản giao dịch

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sở hữu trí tuệ được Quốc hội thông qua đã chính thức xác lập quyền sở hữu trí tuệ là một loại tài sản có thể định giá, giao dịch, thế chấp và huy động vốn; đưa sở hữu trí tuệ trở thành nguồn lực kinh tế trực tiếp, phục vụ phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Cơ chế đãi ngộ đặc thù cho Tổng công trình sư khoa học, công nghệ

Cơ chế đãi ngộ đặc thù cho Tổng công trình sư khoa học, công nghệ

Chính phủ ban hành Nghị định số 231, lần đầu quy định cơ chế tuyển chọn và đãi ngộ đặc biệt đối với Tổng công trình sư và Kiến trúc sư trưởng trong lĩnh vực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo. Chính sách nhằm thu hút nhân tài, giao vai trò dẫn dắt các chương trình, dự án chiến lược quốc gia.

Thứ trưởng Nội vụ Nguyễn Thị Hà phát biểu khai mạc Diễn đàn.

Khoa học công nghệ - động lực quan trọng trong thực thi ESG

Diễn đàn ESG Việt Nam 2025 với chủ đề “Khoa học công nghệ và động lực cho phát triển bền vững” do báo Dân trí tổ chức chiều 22/12 đã làm rõ vai trò trung tâm của khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong việc đưa ESG từ cam kết trở thành hành động cụ thể, đo lường được trong thực tiễn doanh nghiệp.

Trung tâm Vũ trụ Việt Nam - Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam tham gia nghiên cứu quan sát đầu tiên về phân lớp của các phân tử trong đĩa tiền hành tinh Flying Saucer

Trung tâm Vũ trụ Việt Nam - Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam tham gia nghiên cứu quan sát đầu tiên về phân lớp của các phân tử trong đĩa tiền hành tinh Flying Saucer

Một trong những cách để trả lời câu hỏi then chốt về sự đa dạng trong tính chất, thành phần của các hệ hành tinh hiện hữu là đi tìm hiểu thành phần hóa học trong môi trường đĩa tiền hành tinh. Hiện nay, các nhà khoa học có thể nghiên cứu được thành phần hóa học và phân bố của chúng trong đĩa tiền hành tinh một cách chi tiết nhờ khả năng cung cấp các phép đo có độ phân giải và độ nhạy cao của hệ giao thoa vô tuyến ALMA. Tuy vậy, quan sát sự phân lớp của các phân tử trong các đĩa tiền hành tinh vẫn luôn là một thách thức lớn để tìm hiểu sự hình thành của các hành tinh.

Khoa học công nghệ - động lực quan trọng trong thực thi ESG

Khoa học công nghệ - động lực quan trọng trong thực thi ESG

Diễn đàn ESG Việt Nam 2025 với chủ đề “Khoa học công nghệ và động lực cho phát triển bền vững” do báo Dân trí tổ chức chiều 22/12 đã làm rõ vai trò trung tâm của khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong việc đưa ESG từ cam kết trở thành hành động cụ thể, đo lường được trong thực tiễn doanh nghiệp.

Giải thưởng Hồ Chí Minh, Giải thưởng Nhà nước về KH&CN đợt 7: Những mốc thời gian đáng chú ý

Giải thưởng Hồ Chí Minh, Giải thưởng Nhà nước về KH&CN đợt 7: Những mốc thời gian đáng chú ý

Công tác xét tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh và Giải thưởng Nhà nước về khoa học và công nghệ đợt 7 được triển khai theo lộ trình nhiều cấp, với các mốc thời gian cụ thể từ cơ sở, Bộ, ngành đến Hội đồng cấp Nhà nước, trước khi trình Thủ tướng Chính phủ và tổ chức lễ trao giải dự kiến vào ngày 02/9/2027.

Khởi nghiệp đổi mới sáng tạo - con đường tất yếu để Việt Nam bứt phá

Khởi nghiệp đổi mới sáng tạo - con đường tất yếu để Việt Nam bứt phá

Khởi nghiệp đổi mới sáng tạo không còn là lựa chọn, mà đã trở thành con đường tất yếu để Việt Nam bứt phá trong kỷ nguyên số và hội nhập sâu rộng. Tại Techfest Việt Nam 2025, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính nhấn mạnh vai trò trung tâm của người dân, doanh nghiệp trong đổi mới sáng tạo, khẳng định Nhà nước giữ vai trò kiến tạo, đồng hành và thúc đẩy hệ sinh thái khởi nghiệp phát triển nhanh, bền vững.