Sở hữu trí tuệ được xác lập là tài sản giao dịch

Một điểm mới nổi bật của luật là bổ sung quy định về tài chính dựa trên , cho phép coi các quyền này như tài sản để tham gia thị trường. Theo đó, các quyền sở hữu trí tuệ chưa được ghi nhận giá trị trong sổ kế toán được chủ sở hữu tự định giá, lập danh mục tài sản để phục vụ quản trị, thương mại, góp vốn và huy động vốn.

Luật giao Chính phủ xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về giá trị các quyền sở hữu trí tuệ đã được giao dịch hợp pháp; đồng thời ban hành hướng dẫn phương pháp định giá để doanh nghiệp và cá nhân tham khảo. Trên cơ sở này, các cơ chế như: thế chấp vay vốn bằng quyền sở hữu trí tuệ, huy động vốn qua thị trường chứng khoán, phát triển bảo hiểm và các công cụ tài chính mới sẽ từng bước được triển khai.

Theo Bộ Khoa học và Công nghệ, trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ toàn cầu, sở hữu trí tuệ đang trở thành công cụ chiến lược để bảo vệ, chiếm lĩnh công nghệ và thị trường. Ở nhiều quốc gia phát triển, tài sản vô hình chiếm hơn 80% giá trị doanh nghiệp, phản ánh xu thế chuyển dịch mạnh mẽ từ tài sản hữu hình sang tri thức và sáng tạo.

Luật cũng bổ sung nhiều quy định mới nhằm bắt kịp xu thế quốc tế, như: mở rộng khái niệm kiểu dáng công nghiệp sang cả sản phẩm phi vật lý trong môi trường số; cho phép sử dụng dữ liệu, văn bản công khai hợp pháp để huấn luyện trí tuệ nhân tạo với điều kiện không xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của tác giả, chủ sở hữu.

Bên cạnh đó, thủ tục hành chính trong lĩnh vực sở hữu trí tuệ tiếp tục được đơn giản hóa, đẩy mạnh xử lý điện tử và quản lý trực tuyến; các biện pháp bảo vệ quyền được tăng cường; đồng thời siết chặt điều kiện hoạt động của các tổ chức trung gian nhằm bảo đảm minh bạch, hiệu quả trong khai thác và bảo vệ tài sản trí tuệ.

Trước đó, Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng nhấn mạnh, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo chỉ có thể phát triển bền vững khi kết quả nghiên cứu được thương mại hóa, trong đó sở hữu trí tuệ đóng vai trò then chốt trong việc biến tri thức thành tài sản và nguồn vốn cho tăng trưởng.