Chính sách phát triển, ứng dụng năng lượng nguyên tử

Chính phủ ban hành Nghị định số 331/2025/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Năng lượng nguyên tử về phát triển, ứng dụng năng lượng nguyên tử. Trong đó, Nghị định nêu rõ một số chính sách đầu tư, phát triển nguồn nhân lực lĩnh vực năng lượng nguyên tử.

Chính sách phát triển, ứng dụng năng lượng nguyên tử

Nhà nước bảo đảm kinh phí cho xây dựng, phát triển, duy trì cơ sở hạ tầng khoa học và công nghệ hạt nhân

Về phát triển hạ tầng khoa học và công nghệ hạt nhân, nhà nước bảo đảm kinh phí cho xây dựng, phát triển, duy trì cơ sở hạ tầng khoa học và công nghệ hạt nhân; đồng thời khuyến khích huy động các nguồn vốn hợp pháp khác để phát triển cơ sở hạ tầng khoa học và công nghệ hạt nhân theo lộ trình dài hạn, phù hợp với tiến độ phát triển điện hạt nhân, bao gồm:

a) Phòng thí nghiệm trọng điểm quốc gia về khoa học và công nghệ hạt nhân;

b) Cơ sở thiết kế, chế tạo thiết bị bức xạ, thiết bị hạt nhân, thiết bị ghi đo và các thiết bị chuyên dụng khác trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử;

c) Trung tâm thử nghiệm công nghệ bức xạ, công nghệ hạt nhân;

d) Phòng thử nghiệm an toàn bức xạ, hạt nhân; hệ thống mô phỏng, cơ sở dữ liệu về an toàn bức xạ, an toàn hạt nhân và an ninh hạt nhân;

đ) Hệ thống các phần mềm tính toán chuyên dụng phục vụ thẩm định an toàn bức xạ, an toàn hạt nhân;

e) Hệ thống về giám sát và điều hành, điều phối ứng phó sự cố bức xạ, sự cố hạt nhân;

g) Tài liệu thiết kế, tài liệu kỹ thuật, sản phẩm mẫu và các cơ sở, trang thiết bị khác.

Chuyển giao, ứng dụng công nghệ tiên tiến, công nghệ cao, công nghệ thân thiện môi trường trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử

Nghị định nêu rõ, tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân tham gia hoạt động trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử được khuyến khích hợp tác, tiếp nhận chuyển giao công nghệ từ đối tác trong nước, nước ngoài; được hưởng các chính sách hỗ trợ, ưu đãi theo quy định của pháp luật về chuyển giao công nghệ, đầu tư, đấu thầu và quy định của pháp luật khác có liên quan.

Nhà đầu tư cam kết chuyển giao công nghệ trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử thuộc Danh mục công nghệ cao được ưu tiên đầu tư phát triển theo quy định của pháp luật về công nghệ cao được hưởng ưu đãi trong lựa chọn nhà đầu tư theo quy định của pháp luật về đấu thầu.

Nhà đầu tư cam kết chuyển giao công nghệ trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử thuộc Danh mục công nghệ khuyến khích chuyển giao theo quy định của pháp luật về chuyển giao công nghệ, nhà đầu tư nước ngoài có cam kết chuyển giao công nghệ cho nhà đầu tư, đối tác trong nước được hưởng ưu đãi trong lựa chọn nhà đầu tư theo quy định của pháp luật về đấu thầu.

Hàng hóa trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử có xuất xứ Việt Nam được hưởng ưu đãi trong lựa chọn nhà thầu

Để tăng cường năng lực chế tạo thiết bị, nội địa hóa, làm chủ công nghệ trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử, Nhà nước khuyến khích tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân tham gia nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ; bảo dưỡng, sửa chữa; thiết kế, chế tạo, thử nghiệm và sản xuất thiết bị bức xạ, thiết bị hạt nhân, thiết bị ghi đo bức xạ và các thiết bị chuyên dụng khác; sản xuất, gia công nguyên liệu, phụ liệu, vật liệu, linh kiện, phụ tùng phục vụ chế tạo thiết bị bức xạ, thiết bị hạt nhân.

Nhà nước khuyến khích đồng thiết kế, đồng chế tạo, đồng vận hành, đồng quản lý giữa tổ chức, doanh nghiệp trong nước và tổ chức, doanh nghiệp nước ngoài trong quá trình chuyển giao, tiếp nhận công nghệ từ nước ngoài.

Hoạt động chế tạo thiết bị, nội địa hóa, làm chủ công nghệ ưu tiên thực hiện bao gồm:

- Nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ, tiếp nhận, chuyển giao công nghệ; thiết kế, chế tạo, thử nghiệm, sản xuất thiết bị bức xạ, thiết bị hạt nhân, thiết bị ghi đo bức xạ và các thiết bị chuyên dụng khác; sản xuất, gia công nguyên liệu, phụ liệu, vật liệu, linh kiện và phụ tùng để cung cấp cho sản xuất thiết bị bức xạ, thiết bị hạt nhân, thiết bị ghi đo bức xạ và các thiết bị chuyên dụng khác;

- Kiểm định, chứng nhận sản phẩm, thiết bị chế tạo trong nước đạt yêu cầu về an toàn và chất lượng; tư vấn, khảo sát, xây dựng, bảo dưỡng, sửa chữa, cải tiến, nâng cấp thiết bị.

Tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân thực hiện các hoạt động trên được hưởng các chính sách hỗ trợ hoạt động nâng cao tiềm lực, nâng cao năng lực khoa học và công nghệ theo quy định của pháp luật về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo và được hưởng chính sách thuế theo quy định hiện hành để phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Hàng hóa trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử có xuất xứ Việt Nam, nhà thầu trong nước sản xuất hàng hóa trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử có xuất xứ Việt Nam phù hợp với hồ sơ mời thầu được hưởng ưu đãi trong lựa chọn nhà thầu theo quy định của pháp luật về đấu thầu.

Chính sách phát triển nguồn nhân lực

Nghị định nêu rõ, Bộ Giáo dục và Đào tạo chịu trách nhiệm tổ chức đào tạo, bồi dưỡng nhân lực giảng dạy, nghiên cứu trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử; tổ chức xây dựng và ban hành chuẩn chương trình đào tạo phù hợp với định hướng phát triển lĩnh vực năng lượng nguyên tử và thông lệ quốc tế.

Bộ Khoa học và Công nghệ chịu trách nhiệm đào tạo, bồi dưỡng và phát triển nhân lực quản lý nhà nước, nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ, hỗ trợ kỹ thuật trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử; ưu tiên phát triển đội ngũ nhân lực trình độ cao trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử, đặc biệt là nguồn nhân lực phát triển điện hạt nhân.

Về chính sách luân chuyển, biệt phái, cử nhân lực đi làm việc, nghiên cứu, đào tạo và trao đổi chuyên môn, Nghị định quy định công chức, viên chức và người làm việc trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử được xem xét luân chuyển, biệt phái, cử đi làm việc, học tập, nghiên cứu, thực tập hoặc trao đổi chuyên môn tại các tổ chức nghiên cứu, đào tạo, cơ sở ứng dụng năng lượng nguyên tử trong nước và nước ngoài nhằm nâng cao trình độ chuyên môn, năng lực quản lý, kỹ năng thực hành.

Người được luân chuyển, biệt phái hoặc cử đi làm việc tại các tổ chức nghiên cứu, đào tạo được hưởng nguyên lương, phụ cấp, các chế độ, chính sách về thời gian công tác, bảo hiểm, khen thưởng và các quyền lợi khác theo quy định của pháp luật.

Người được cử đi đào tạo, bồi dưỡng trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử được hưởng chính sách ưu đãi, hỗ trợ theo quy định của pháp luật.

Phụ cấp ưu đãi nghề nghiệp và phụ cấp độc hại, nguy hiểm đối với người làm việc trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử

Công chức, viên chức, người lao động hưởng lương từ ngân sách nhà nước thuộc cơ quan an toàn bức xạ và hạt nhân quốc gia; cơ quan thực hiện chức năng quản lý nhà nước về an toàn bức xạ, an toàn hạt nhân và an ninh hạt nhân, phát triển, ứng dụng năng lượng nguyên tử từ trung ương đến địa phương; cơ quan, tổ chức có chức năng nghiên cứu và đào tạo trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử, ứng phó sự cố bức xạ, sự cố hạt nhân, quan trắc phóng xạ môi trường được hưởng phụ cấp ưu đãi nghề nghiệp với mức tối đa là 70% mức lương theo ngạch, bậc.

Người thực hiện hoạt động công vụ tiếp xúc với phóng xạ được hưởng chế độ phụ cấp độc hại nguy hiểm đối với cán bộ, công chức, viên chức theo quy định của pháp luật.

Chính sách đối với nhân lực trình độ cao trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử

Nghị định quy định tiêu chí tuyển chọn, nhiệm vụ, quyền hạn, chế độ và chính sách của Tổng công trình sư Dự án, Kiến trúc sư trưởng dự án trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử được thực hiện theo quy định tại Nghị định của Chính phủ quy định về tuyển chọn, sử dụng tổng công trình sư, kiến trúc sư trưởng về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia và các văn bản quy phạm pháp luật có liên quan.

Tiêu chí, quy trình tuyển chọn, quyền và nghĩa vụ, trách nhiệm, chính sách đối với chuyên gia trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử được thực hiện theo quy định tại Nghị định của Chính phủ quy định cơ chế, chính sách thu hút chuyên gia khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số và các văn bản quy phạm pháp luật có liên quan.

Nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử bao gồm nhà khoa học trẻ tài năng, kỹ sư trẻ tài năng; công chức, viên chức đáp ứng tiêu chuẩn, điều kiện áp dụng chính sách thu hút, trọng dụng đối với người có tài năng. Cụ thể:

- Tiêu chí, chính sách đối với nhà khoa học trẻ tài năng, kỹ sư trẻ tài năng được thực hiện theo quy định tại Nghị định quy định chi tiết và hướng dẫn một số điều của luật khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo về cơ chế tự chủ, tự chịu trách nhiệm của tổ chức khoa học và công nghệ công lập, nhân lực, nhân tài và giải thưởng trong lĩnh vực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

- Chính sách đối với công chức, viên chức đáp ứng tiêu chuẩn, điều kiện áp dụng chính sách thu hút, trọng dụng đối với người có tài năng được thực hiện theo quy định tại Nghị định quy định chính sách thu hút, trọng dụng người có tài năng làm việc trong cơ quan, tổ chức, đơn vị của Đảng Cộng sản Việt Nam, nhà nước, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội.

Ưu tiên tuyển dụng sinh viên tốt nghiệp loại giỏi trở lên các chuyên ngành trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử

Sinh viên tốt nghiệp đại học loại giỏi trở lên thuộc các chuyên ngành bao gồm điện hạt nhân, vật lý hạt nhân, kỹ thuật hạt nhân, công nghệ hạt nhân, vật lý kỹ thuật, hóa nước, hóa phóng xạ và chuyên ngành khoa học, công nghệ khác có liên quan phù hợp với vị trí tuyển dụng trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử được ưu tiên tuyển dụng khi đáp ứng các tiêu chí sau:

- Trong độ tuổi thanh niên theo quy định của pháp luật về thanh niên tại thời điểm nộp hồ sơ;

- Có phẩm chất đạo đức tốt, không bị xử lý kỷ luật trong quá trình học tập;

- Có luận văn hoặc đồ án tốt nghiệp loại xuất sắc.

Việc tuyển dụng công chức, viên chức đối với sinh viên tốt nghiệp loại giỏi trở lên đáp ứng các tiêu chuẩn, điều kiện quy định ở trên được thực hiện thông qua hình thức xét tuyển. Nội dung, hình thức, trình tự, thủ tục xét tuyển được thực hiện theo quy định của pháp luật về cán bộ, công chức, viên chức.

Ngoài ra, Nghị định cũng quy định chính sách xã hội hóa trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử.

Phát triển mạng lưới các cơ sở xạ trị, y học hạt nhân

Phát triển mạng lưới các cơ sở xạ trị, y học hạt nhân

Đó là một trong những nội dung của Chiến lược phát triển, ứng dụng năng lượng nguyên tử vì mục đích hòa bình đến năm 2035, tầm nhìn đến năm 2050 (Chiến lược) vừa được Phó Thủ tướng Nguyễn Chí Dũng phê duyệt tại Quyết định số 438/QĐ-TTg ngày 16/3/2026.

Các trường đại học đang đẩy mạnh đào tạo nhân lực trong các lĩnh vực công nghệ then chốt. Ảnh: USTH

Tăng tốc phát triển nguồn nhân lực cho các lĩnh vực công nghệ then chốt

Nhiều chương trình đào tạo nhân lực AI, bán dẫn và công nghệ cao đang được triển khai, cùng với các chính sách thu hút nhân tài và nâng cao năng lực tổ chức nghiên cứu. Đây được xem là nền tảng quan trọng để Việt Nam phát triển các công nghệ chiến lược và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.

Cuộc đua bán dẫn toàn cầu và cơ hội của kỹ sư Việt Nam

Cuộc đua bán dẫn toàn cầu và cơ hội của kỹ sư Việt Nam

[BBT] Cuộc đua khoa học - công nghệ trên thế giới đã đạt được nhiều thành tựu to lớn và xuất hiện nhiều mặt hạn chế. Việt Nam cần chủ động tham gia để tránh "Nguy cơ bao trùm là nguy cơ tụt hậu, nhất là về công nghệ và rơi vào bẫy thu nhập trung bình" như Đại hội XIV đã nhận định. Vậy với môi trường khoa học bán dẫn và là cuộc đua có quy mô tầm quốc tế, đâu là cơ hội của kỹ sư Việt Nam?

Tiến sĩ Nguyễn Nhật Linh hướng dẫn sinh viên kiểm tra mẫu sản phẩm hạt nano vàng thu được từ quá trình tổng hợp plasma. Ảnh: MINH ĐỨC

Làm chủ công nghệ plasma lạnh cho vật liệu nano

Đề tài “Nghiên cứu chế tạo nguồn phát plasma lạnh ứng dụng trong tổng hợp vật liệu nano kim loại có hiệu ứng cộng hưởng plasmon bề mặt (Au, Ag)” do các nhà khoa học Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam thực hiện đã mở ra hướng tiếp cận xanh, an toàn trong tổng hợp nano kim loại quý, góp phần nâng cao năng lực làm chủ công nghệ plasma và vật liệu tiên tiến trong nước.

Yến (bìa trái) cùng nhóm đang thuyết trình trong chương trình của Fulbright. Ảnh: NVCC

Khát vọng khoa học công nghệ của người trẻ Việt

Xuất phát từ những trường đại học khác nhau, ngành nghề đào tạo khác nhau, với chung một khát vọng khoa học công nghệ để đóng góp nhiều hơn cho đất nước, hai người trẻ VN mang đến những câu chuyện thú vị.

Nguyễn Thị Hải Yến (26 tuổi) và Đinh Trần Mẫn Tuyên (34 tuổi) đều đang làm việc tại TP.HCM. Mới đây, cả hai đều giành học bổng Fulbright của chính phủ Mỹ, học bậc thạc sĩ tại các trường đại học lớn ở Mỹ. Đáng chú ý, hai bạn đều là những học viên đầu tiên du học khối ngành STEM (khoa học, công nghệ, kỹ thuật, toán học) - khối ngành lần đầu tiên tuyển sinh của học bổng Fulbright kỳ này.

Trần Thuận Hiếu (thứ hai từ trái qua) vừa xuất sắc giành được học bổng toàn phần trị giá khoảng 12 tỷ đồng tại Đại học Chicago (Mỹ).

Nam học sinh Việt Nam giành Huy chương Bạc Olympic Trí tuệ nhân tạo quốc tế

Trần Thuận Hiếu, học sinh lớp 12 Tin của Trường trung học phổ thông Chuyên Hà Nội-Amsterdam, vừa giành Huy chương Bạc tại kỳ thi Olympic Trí tuệ nhân tạo (AI) quốc tế. Thành tích nổi bật này đã góp phần giúp nam sinh nhận được học bổng toàn phần trị giá khoảng 12 tỷ đồng từ University of Chicago (Hoa Kỳ).

Hình ảnh cờ Tổ quốc được các thí sinh nâng niu trên trường quốc tế khi đem thành tích về cho nước nhà

Việt Nam tỏa sáng tại kỳ thi Olympic AI

[BBT] Tại Kỳ thi International Winter AI Olympiad (IAIO) 2026 diễn ra từ ngày 23 đến 27/2 tại Ljubljana (Slovenia), đoàn học sinh Việt Nam đã ghi dấu ấn nổi bật trên bản đồ trí tuệ nhân tạo (AI) quốc tế với những thành tích ấn tượng, qua đó khẳng định năng lực, bản lĩnh và tầm vóc trí tuệ Việt Nam trong lĩnh vực công nghệ mũi nhọn của thời đại.

Dự án “Ứng dụng AI hỗ trợ người dân làm thủ tục hành chính tại đơn vị cấp phường, xã (Chatbot AIHanhChinh)”

Dự án “Ứng dụng AI hỗ trợ người dân làm thủ tục hành chính tại đơn vị cấp phường, xã (Chatbot AIHanhChinh)”

[BBT]: Tháng 07/2025, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh, Sở Khoa học & Công nghệ TP. Hồ Chí Minh và Trung tâm phát triển Khoa học và Công nghệ Trẻ (thời điểm đó trực thuộc Thành Đoàn TP. Hồ Chí Minh) tổ chức Lớp bồi dưỡng kiến thức về trí tuệ nhân tạo (AI) cho 203 học sinh đạt giải thưởng trong các cuộc thi tại Thành phố Hồ Chí Minh. Dự án “Ứng dụng AI hỗ trợ người dân làm thủ tục hành chính tại đơn vị cấp phường, xã (Chatbot AIHanhChinh)” là một trong những dự án để người học kết thúc chương trình đào tạo trên. Nhóm tác giả của dự án này là: Lê Phạm Thúy Hiền - cựu học sinh Trường THPT Vĩnh Lộc (phường Bình Tân), nay là sinh viên Trường Đại học Văn Lang; Trần Việt Bắc - Trường THPT Vĩnh Lộc; Trần Phi Long - Trường Phổ Thông Năng Khiếu, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh, Nguyễn Bảo Phúc - Trường THPT Dương Văn Thì (phường Tăng Nhơn Phú); Nguyễn Văn Minh - cựu học sinh Trường THPT Gia Định (phường Thạnh Mỹ Tây), sinh viên Trường Đại học Công nghệ Thông tin – Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh. Dự án này đã được giới thiệu trên báo Mực Tím số 8 (số Tân Niên) năm 2026. Những nội dung dưới đây là toàn văn phần trình bày của nhóm tác giả trong buổi báo cáo dự án kết thúc khóa học.

Sinh viên Việt Nam chinh phục không gian số, kỷ nguyên AI

Sinh viên Việt Nam chinh phục không gian số, kỷ nguyên AI

Hội thảo về Trí tuệ nhân tạo mở ra hành trình chinh phục không gian số, nơi tri thức và sáng tạo là động lực phát triển mạnh mẽ nhất của con người Việt Nam. Chiều 11-11, tại Học viện Ngân hàng, Hội thảo khoa học sinh viên lĩnh vực Trí tuệ nhân tạo, bản sao số, thực tế ảo và thực tế tăng cường với chủ đề "Thu hút và quản lý nhân lực trong kỷ nguyên AI" đã diễn ra, thu hút sự tham dự của hàng trăm sinh viên, giảng viên, cùng các chuyên gia công nghệ hàng đầu trong và ngoài nước.

Năm 2026, hành động đột phá, lan tỏa kết quả, tăng tốc thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW

Năm 2026, hành động đột phá, lan tỏa kết quả, tăng tốc thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW

Ngày 25/12, tại Trụ sở Trung ương Đảng, Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số (Ban Chỉ đạo) tổ chức Hội nghị tổng kết công tác năm 2025 và định hướng nhiệm vụ trọng tâm năm 2026. Tổng Bí thư Tô Lâm, Trưởng Ban chỉ đạo chủ trì hội nghị.

FPT và GELEX hợp tác chiến lược phát triển công nghệ Blockchain, hướng tới thị trường quốc tế

FPT và GELEX hợp tác chiến lược phát triển công nghệ Blockchain, hướng tới thị trường quốc tế

Ngày 25/12 tại Hà Nội, Tập đoàn FPT và Tập đoàn GELEX ký kết thỏa thuận hợp tác chiến lược trong lĩnh vực công nghệ blockchain. Theo đó, hai bên sẽ cùng nghiên cứu, phát triển, triển khai các hoạt động kinh doanh liên quan đến blockchain, không chỉ tại Việt Nam mà còn hướng tới mở rộng quy mô hoạt động trên phạm vi quốc tế.